Pháp luật hiện hành quy định một số tội phạm dù nguy hiểm cho xã hội, nhưng phải có đơn yêu cầu của bị hại mới khởi tố được. Nói cách khác, nếu người bị hại không yêu cầu cơ quan có chức năng giải quyết, khởi tố, thì người gây thiệt hại sẽ không phải chịu trách nhiệm hình sự dù có hành vi thỏa mãn dấu hiệu của tội phạm.
Khởi tố vụ án hình sự là quyền và trách nhiệm của cơ quan
nhà nước có thẩm quyền nhằm duy trì trật tự và công lý, không phụ thuộc vào ý
muốn cá nhân và không ai có thể can thiệp. Tuy nhiên, trong một số trường hợp
nhất định, xuất phát từ quyền và lợi ích hợp pháp của người bị hại, pháp luật
quy định cho phép người bị hại lựa chọn quyền yêu cầu khởi tố hoặc không khởi tố
vụ án.
Cụ thể, Bộ luật tố tụng Hình sự năm
2015 quy định
“Điều 155. Khởi tố vụ án hình sự theo yêu cầu
của bị hại
1.
Chỉ được khởi tố vụ án hình sự về tội phạm quy định tại khoản 1 các
điều 134, 135, 136, 138, 139, 141, 143, 155, 156 và 226 của Bộ luật hình sự
khi có yêu cầu của bị hại hoặc người đại diện của bị hại là người dưới 18
tuổi, người có nhược điểm về tâm thần hoặc thể chất hoặc đã chết.
2.
Trường hợp người đã yêu cầu khởi tố rút yêu cầu thì vụ án phải được đình chỉ,
trừ trường hợp có căn cứ xác định người đã yêu cầu rút yêu cầu khởi tố trái với
ý muốn của họ do bị ép buộc, cưỡng bức thì tuy người đã yêu cầu khởi tố rút yêu
cầu, Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát, Tòa án vẫn tiếp tục tiến hành tố tụng đối
với vụ án.
3.
Bị hại hoặc người đại diện của bị hại đã rút yêu cầu khởi tố thì không có quyền
yêu cầu lại, trừ trường hợp rút yêu cầu do bị ép buộc, cưỡng bức.”
Luật Hồng Thái
Theo đó, chỉ khi có đơn yêu cầu khởi
tố của người bị hại, hoặc người đại diện của người bị hại, thì những tội sau mới
bị khởi tố:
1. Điều 134. Tội cố ý gây thương
tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác
2. Điều 135. Tội cố ý gây thương
tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác trong trạng thái tinh thần bị
kích động mạnh
3. Điều 136. Tội cố ý gây thương
tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác do vượt quá giới hạn phòng vệ
chính đáng hoặc do vượt quá mức cần thiết khi bắt giữ người phạm tội
4. Điều 138. Tội vô ý gây thương
tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác
5. Điều 139. Tội vô ý gây thương
tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác do vi phạm quy tắc nghề nghiệp
hoặc quy tắc hành chính
6. Điều 141. Tội hiếp dâm
7. Điều 143. Tội cưỡng dâm
8. Điều 155. Tội làm nhục người
khác
9. Điều 156. Tội vu khống
10. Điều 226. Tội xâm phạm quyền sở
hữu công nghiệp
Hình thức yêu cầu khởi tố vụ án hình sự
Về hình thức yêu cầu khởi tố vụ án
hình sự, Bộ luật tố tụng hình sự không quy định về hình thức yêu cầu khởi tố vụ
án hình sự. Tuy nhiên, căn cứ Điều 7 Thông tư liên tịch số:
04/2018/TTLT-VKSNDTC-BCA-BQP quy định về phối hợp giữa cơ quan điều tra và viện
kiểm sát trong việc thực hiện một số quy định của bộ luật tố tụng hình sự thì Trường
hợp khởi tố vụ án hình sự theo yêu cầu của bị hại, thì yêu cầu khởi tố của bị hại
hoặc người đại diện của bị hại phải thể hiện bằng văn bản có chữ ký hoặc điểm
chỉ của họ; trường hợp bị hại hoặc người đại diện của bị hại đến trực tiếp
trình bày thì Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát phải lập biên bản ghi rõ nội dung
yêu cầu khởi tố để họ ký hoặc điểm chỉ vào biên bản. Biên bản do Viện kiểm sát
lập phải được chuyển ngay cho Cơ quan điều tra để xem xét việc khởi tố vụ án
hình sự và đưa vào hồ sơ vụ án.
CÔNG TY LUẬT TNHH QUỐC TẾ HỒNG THÁI VÀ ĐỒNG NGHIỆP
TRÂN TRỌNG!
Hy vọng rằng sự tư vấn của chúng tôi sẽ giúp bạn lựa chọn phương án thích hợp nhất để giải quyết những vướng mắc của bạn. Nếu còn bất cứ thắc mắc gì liên quan đến sự việc bạn có thể liên hệ với các Luật sư chuyên gia của Công ty Luật TNHH Quốc tế Hồng Thái và Đồng Nghiệp qua Tổng đài tư vấn pháp luật 19006248 hoặc E-mail: luathongthai@gmail.com
Trụ sở chính: LK9-38 Tổng cục 5, Tân Triều, Hà Nội (cuối đường Chiến Thắng, Thanh Xuân).
Trúc Quỳnh
Đứng xem cãi nhau, bị đâm chết
Thấy người quen đang xảy ra mâu thuẫn, cãi nhau, Đạt đứng lại xem và bị đâm một nhát trúng ngực tử... |
Đối tượng dụ dỗ quan hệ nhiều lần với bạn của con gái
Thấy bé gái thường xuyên sang chơi với con gái mình và cháu nhỏ trong xóm nên Lụa đã xin số điện... |
Giết người xong đăng Facebook khoe chiến tích, còn hẹn ngày ra tù
Giết người xong, nam thanh niên thản nhiên đăng lên facebook khoe chiến tích với bạn bè và còn thách...
|