1. Giám định thương tích là gì?
Giám định thương tích (giám định pháp y về thương tích) là hoạt động chuyên môn y pháp do cơ quan chuyên trách thực hiện để đánh giá mức độ tổn hại sức khỏe. Quá trình này xác định nguyên nhân, loại vết thương và tỷ lệ phần trăm tổn thương cơ thể của nạn nhân, làm căn cứ pháp lý để truy cứu trách nhiệm hình sự hoặc giải quyết bồi thường thiệt hại.
Việc giám định này do Giám định viên pháp y tại các tổ chức giám định tư pháp công lập (như Viện pháp y quốc gia, Trung tâm pháp y cấp tỉnh...) thực hiện theo trưng cầu của cơ quan tiến hành tố tụng hoặc theo yêu cầu của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan.
2. Các trường hợp bắt buộc phải giám định thương tích
Không phải mọi vụ xô xát hay va chạm đều tự động được đưa đi giám định. Tuy nhiên, trong tố tụng hình sự, pháp luật quy định một số trường hợp bắt buộc cơ quan chức năng phải trưng cầu giám định.
Khoản 4 Điều 206 Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015 quy định việc trưng cầu giám định để xác định “Tính chất thương tích, mức độ tổn hại sức khỏe hoặc khả năng lao động” là nghĩa vụ tố tụng bắt buộc của cơ quan tiến hành tố tụng.
Điều này đồng nghĩa với việc, trong mọi vụ án xâm phạm đến tính mạng, sức khỏe (tiêu biểu như các vụ án cố ý gây thương tích), Cơ quan Điều tra không có thẩm quyền tùy nghi áp đặt hay tự đánh giá mức độ sát thương. Việc ra Quyết định trưng cầu giám định pháp y để xác định chính xác tỷ lệ % tổn hại sức khỏe của nạn nhân là bước thủ tục tố tụng bắt buộc phải hoàn thành.
3. Thẩm quyền yêu cầu và trưng cầu giám định thương tích?
Căn cứ Khoản 2 Điều 3 Luật giám định tư pháp, cơ quan có thẩm quyền trưng cầu giám định bao gồm cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng; cơ quan, người được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra; cơ quan, người khác có thẩm quyền trưng cầu giám định tư pháp theo quy định của pháp luật.
Căn cứ Khoản 3 Điều 3 Luật giám định tư pháp, người yêu cầu giám định tư pháp là người có quyền tự mình yêu cầu giám định tư pháp sau khi đã đề nghị người trưng cầu giám định tư pháp trưng cầu giám định mà không được chấp nhận theo quy định của pháp luật về tố tụng hình sự, pháp luật về tố tụng dân sự và pháp luật về tố tụng hành chính. Ngoài ra quy định này còn thể hiện rõ tại Điều 207 Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015, đương sự hoặc người đại diện của họ (người bị hại, người bị buộc tội, người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan) có quyền đề nghị cơ quan có thẩm quyền trưng cầu giám định.
Nếu cơ quan có thẩm quyền từ chối (trong thời hạn 07 ngày) mà không có lý do chính đáng, người đề nghị có quyền tự mình yêu cầu giám định (sau khi đã có văn bản đề nghị mà cơ quan tiến hành tố tụng không chấp nhận).
4. Tỷ lệ thương tật bao nhiêu phần trăm (%) thì bị khởi tố?
Đây là câu hỏi được rất nhiều người quan tâm khi tìm hiểu về giám định thương tích. Căn cứ theo Điều 134 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017) về Tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác đã quy định rõ về các tỷ lệ tổn thương tật thể và các chế tài cho từng trường hợp.
Dưới góc độ quản trị án và thực tiễn tranh tụng, việc kiểm soát tỷ lệ thương tích (%) được coi là “huyệt đạo” của toàn bộ hồ sơ vụ án, bởi sự chênh lệch dù chỉ 1% cũng có thể làm thay đổi hoàn toàn khung hình phạt hoặc dẫn đến quyết định đình chỉ vụ án. Do đó, yêu cầu giám định lại hoặc phản biện kết luận giám định pháp y là công cụ chiến lược hàng đầu mà Luật sư phải khai thác triệt để
5. Kết luận
Giám định thương tích là một thủ tục pháp lý mang tính khoa học, đóng vai trò "chìa khóa" cốt lõi để giải quyết các vụ án xâm phạm sức khỏe, tính mạng. Kết luận giám định với tỷ lệ % tổn thương cơ thể cụ thể chính là căn cứ vững chắc nhất để pháp luật trừng trị đúng người, đúng tội và bảo vệ quyền lợi chính đáng, đảm bảo mức bồi thường thỏa đáng cho người bị hại.
Thông tin liên hệ: CÔNG TY LUẬT TNHH QUỐC TẾ HỒNG THÁI
Địa chỉ: LK 9-38 Tổng cục 5, phường Thanh Liệt, TP. Hà Nội
Hotline: 0962.893.900 / 0982.033.335
Email: Luathongthai@gmail.com
Luật Hồng Thái – Điểm tựa pháp lý vững chắc, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của bạn trong mọi biến động thị trường!